خبرگزاری زنان ایران

به گزارش خبرگزاری زنان ایران - در همدان -مرضیه افراز در یادداشتی نوشت :خدیجه بنت خویلد در جامعه‌ای زندگی می‌کردند که پیش از ظهور اسلام، از نظر اخلاقی و اجتماعی با آسیب‌های جدی روبه‌رو بود. در چنین فضایی، ایشان به «طاهره» (بانوی پاک) شهرت یافتند؛ لقبی که نشان‌دهنده جایگاه ویژه اخلاقی ایشان در میان مردم مکه بود.
شهرت حضرت خدیجه به پاکدامنی تنها به معنای پرهیز فردی نبود، بلکه مجموعه‌ای از ویژگی‌های اخلاقی و اجتماعی را در بر می‌گرفت:
نخست، استقلال شخصیتی و اخلاقی؛ ایشان تحت تأثیر فضای ناسالم زمانه قرار نگرفتند و معیارهای اخلاقی خود را حفظ کردند.
دوم، امانت‌داری و سلامت اقتصادی؛ حضرت خدیجه تاجری بزرگ و موفق بودند، اما ثروت خود را وسیله برتری‌جویی یا فساد قرار ندادند. صداقت در تجارت، بخشی از عفت عملی ایشان بود.
سوم، انتخاب آگاهانه در زندگی شخصی؛ ازدواج باپیامبر (محمد بن عبدالله) بر پایه شناخت اخلاقی و معنوی صورت گرفت. این انتخاب نشان می‌دهد که پاکدامنی در نگاه ایشان با عقلانیت و بصیرت همراه بود.
بنابراین عفت در شخصیت حضرت خدیجه، حالتی منفعلانه نبود؛ بلکه نشانه‌ای از استواری درونی و تشخیص صحیح در عرصه‌های مختلف زندگی بود.
نسبت عفت و قدرت اجتماعی
در برخی برداشت‌های سطحی، عفت به معنای کناره‌گیری از جامعه یا محدود شدن در فضای خصوصی تصور می‌شود؛ اما در منطق اسلامی چنین برداشتی کامل نیست.
عفت در معنای دقیق خود به معنای کنترل و مدیریت خواسته‌های درونی است. فردی که توانایی مهار نفس و حفظ تعادل اخلاقی را دارد، در برابر فشارهای اجتماعی نیز مقاوم‌تر خواهد بود. از این رو، عفت نه تنها مانع قدرت اجتماعی نیست، بلکه پایه و پشتوانه آن است.
قدرت اقتصادی یا اجتماعی اگر بدون مهار اخلاقی باشد، می‌تواند به فساد و سوء‌استفاده بینجامد. اما هنگامی که قدرت با عفت همراه شود، مشروعیت و پایداری پیدا می‌کند. حضرت خدیجه نمونه روشنی از این پیوند هستند: زنی ثروتمند و بانفوذ که در عین حال به عنوان الگوی پاکدامنی شناخته می‌شود.
در این چارچوب، عفت به معنای ضعف نیست؛ بلکه نشانه قدرت درونی و خودکنترلی است، و همین ویژگی، قدرت بیرونی را جهت‌دار و اخلاقی می‌کند.
تصویر زن قدرتمند در نگاه اسلامی : در نگاه اسلامی، زن قدرتمند تنها با شاخص‌های مادی مانند ثروت یا موقعیت اجتماعی تعریف نمی‌شود، بلکه مجموعه‌ای از ابعاد معنوی، اخلاقی و اجتماعی در شکل‌گیری این تصویر نقش دارد.
نمونه‌ای برجسته از این الگو، فاطمه زهرا (س)است؛ شخصیتی که هم در عرصه خانواده و هم در دفاع از ارزش‌های اجتماعی و دینی نقش‌آفرین بود.
بر اساس این الگو، زن می‌تواند در عرصه‌های مختلف—از اقتصاد و آموزش گرفته تا فعالیت‌های اجتماعی—حضور فعال داشته باشد، بدون آن‌که کرامت انسانی او خدشه‌دار شود. معیار اصلی، حفظ هویت معنوی و استقلال اخلاقی است.
در این نگاه، زن «ابزار» دیده نمی‌شود، بلکه «فاعل اخلاقی» و عنصر سازنده جامعه است. قدرت او از درون آغاز می‌شود؛ از ایمان، آگاهی و خودکنترلی. سپس این قدرت در عرصه‌های بیرونی مانند خانواده، اجتماع و حتی اقتصاد تجلی می‌یابد.
جمع‌بندی : شخصیت حضرت خدیجه نشان می‌دهد که در اندیشه اسلامی، میان عفت و قدرت تعارضی وجود ندارد. برعکس، عفت زیربنای قدرت سالم و ماندگار است.
زن قدرتمند در نگاه اسلامی زنی است که: از نظر معنوی و اخلاقی استوار است، در عرصه اجتماعی نقش‌آفرین است، و قدرت خود را در مسیر حقیقت و عدالت به کار می‌گیرد.

در این چارچوب، عفت نه محدودیت، بلکه سرچشمه اقتدار و کرامت انسانی است.

مرضیه افراز /فعال رسانه